• Eigen foto

Soester op de top van de Mount Everest

SOEST Bas Jan heeft de top van de Mount Everest gehaald! Op 21 mei 2017 heeft hij de top bereikt om zes uur Nepalese tijd. Inmiddels heeft hij ook Camp 3 al weer gehaald en is hij door het ingewikkeldste stuk heen qua klimmen. Camp 3 is nog erg hoog (8.300m) en Bas Jan zal in de loop van de dag nog verder afdalen. Hoera!

Het is de vrouw van Bas Jan van Stam die dit schrijft aan familie, vrienden en andere geïnteresseerden op een blog omdat hij wegens barre omstandigheden van kou, wind, sneeuw en rotsen, zelf even weinig tot geen communicatiemiddelen heeft.

Twee maanden is Sharon haar man kwijt voor de bijzondere expeditie Furtenbach Everest North Expedition in april en mei van dit jaar. Zij, dochter Mila en vele anderen halen na dit goede bericht op 21 mei opgelucht adem: Hij heeft het gehaald! En beter nog: h hun geliefde Bas Jan komt 'in één stuk' en geheel gezond weer naar huis. ,,Ja die 'aparte hobby' van mij was ongetwijfeld voor mijn vrouw een minder leuk kantje aan mij toen ze mij leerde kennen. Ze heeft het erbij genomen."

SEVEN SUMMITS Want Bas Jan kan niet anders. Hij moet zo nu en dan de bergen in. 'The seven summits', (oftewel de zeven hoogste bergen van de wereld) voor ware klimfanaten het ultieme doel, trok ook de ervaren Bas Jan. Hij klimt al zijn hele leven. En eigenlijk kwam het zo vanzelf. ,,Ik heb nooit de droom gehad voor de Mount Everest. Het leek me te hoog, te ver weg en veel te duur. Maar toen ik door mijn voorliefde voor heel hoge bergen, toch een keer één van de zeven 'summits' beklom, namelijk de hoogste berg van Noord-Amerika, de Denali in Alaska, kreeg ik de smaak te pakken. Ik beklom vervolgens ook de hoogste berg van Zuid-Amerika, de Aconcagua in Argentinië. En toen kwamen er de plannen voor de Mount Everest."

FEESTBEEST Die drang naar de bergen heeft Bas Jan sinds hij jong is. Al op jonge leeftijd brengt hij jaarlijks met zijn gezin de vakantie in de Franse Alpen door. Toen ik voor het eerst de top van de Mont Blanc zag, was ik zo onder de indruk, dat ben ik nooit vergeten." Eerst was het wandelen in de bergen. Later toen hij ouder werd, mocht hij ook mee gaan klimmen met zijn oudere broers en vader. ,,Happy times. Ik geloof dat hier die sterke drang naar die bergen vandaan komt. Toen mijn ouders op een bepaald moment besloten te scheiden, stond mijn leven op z'n kop. Alles veranderde totaal. Maar die bergen…die bleven. Onveranderd. Ik ging jong op kamers, en hing flink het feestbeest uit. Maar toch die bergen. Daar ging ik steeds naar terug. De brug naar 'happy times'. De bergen hebben me ook veel goeds gebracht. Nederigheid bijvoorbeeld. Intens leven. Relativering. Inzicht in jezelf en anderen. Samenwerken. Het is een kleine greep."

KLIMMAAT Zijn oudste broer was heel lang zijn klimmaat. Ze maakten samen vele avonturen mee. ,,Tot hij tijdens een klimtocht in de Dolomieten van een rots van zo'n 300 meter hoog, tientallen meters naar beneden stortte. Hij dacht dat hij er geweest was. Ik ook. Gelukkig hield zijn laatste zekering het. Met zijn knie klapte hij tegen een rotswand. Zijn pees was gescheurd. In het ziekenhuis moest een liter bloed achter zijn knieschijf vandaan getapt worden." Zijn broer koos een andere levensinvulling. Het avontuur weerhield Bas Jan niet. Hij bleef de uitdaging aan gaan om bergen te bedwingen.

ONGENAAKBAAR In april van dit jaar staarde hij het beest aan dat Mount Everest heet. Hij schrijft daarover in zijn blog als de omstandigheden het wél toelaten: [,,Het was een heldere ochtend en op de achtergrond torende Mount Everest ongenaakbaar uit. (…) een plek waar mensen sterven en ik kon me ineens zo goed voorstellen de 'onnodigheid' die nabestaanden misschien ook wel voelen bij het leed veroorzaakt door geliefden die op deze berg willen zijn. (…) Op dit moment voel ik me te nietig om zelfs maar 1 stap dichter bij de top van Everest te zetten. Toch ga ik door, elke dag weer kijken wat er kan en dat vervolgens doen in de hoop dat de 'efforts' uiteindelijk beloond worden met een goede afloop en veilige terugkeer. Mount E. zal het een worst wezen."

WEATHER WINDOW Bas Jan leeft allang niet meer impulsief. ,,Dat 'gevoel van onsterfelijk zijn' vanuit mijn jeugd, is niet meer. Sinds Sharon in mijn leven is, en zeker ook toen onze dochter Mila, nu drie jaar oud, geboren werd, is er wel iets voor mij veranderd. Ik ben voorzichtiger geworden. Sharon heeft misschien voor een leven met een bergbeklimmer gekozen, maar Mila zeker niet." Aan zijn klimexpedities gaan nu maanden van voorbereiding, en overleg met het thuisfront, vooraf. Ik was 40 toen ik mijn wens voor de Mount Everest kenbaar maakte. Een mooie leeftijd, vind ik. Gerijpt, inmiddels wat gehard."

Twee jaar later, in april 2017, is hij gegaan. Klaar voor zijn strijd in Nepal. ,,Ik heb in mijn voorbereiding zoveel mogelijk risico's geprobeerd uit te sluiten." Veertig dagen zijn er nodig om het lijf te laten wennen aan de grote hoogte van 8848 meter. ,,In mei en in september zijn er maar een paar dagen waarop de top in een 'weather window' ligt, een luwte tussen de twee seizoenen van dat land. De rest van het jaar raast er een wind die zo'n 300 kilometer per uur kan gaan bij temperaturen van -30/-40 graden."

Bas Jan op zijn blog, 1 juni: [][(…) Ons hele team heeft de top gehaald zonder enig letsel. Toen wij afgedaald waren na de succesvolle summitpush raasde er een storm over Everest waardoor heel camp 2 letterlijk van de berg is gewaaid. Ooggetuigen hadden het over tenten die door de lucht vlogen. Dergelijke wind op Everest betekent 'frostbite' of erger (…) Wij hadden in ieder geval duidelijk geluk met ons 'weather window' en zelfs toen voelde het daarboven nog als een plek tussen hemel en aarde' (…)

Een kwartier lang op die 21 mei stond hij daar op de top. ,,Die laatste meters. Als je weet dat je het gaat redden. En dan daadwerkelijk op de top. Het uitzicht. Dan besef je het: Wat een machtige berg."

Bas Jan op zijn blog, 1 juni: [][Nederlanders beseffen denk ik dat er geluk nodig is om gelukkig te zijn en gebruiken daar waar de Engelsen twee woorden nodig hebben, happiness en luck, slechts één woord. Mensen, ik ben gelukkig.